Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, προβλέπεται η ασφάλιση των προσώπων που απασχολούνται σε εργοδότες με τους οποίους είναι σύζυγοι ή αντισυμβαλλόμενοι με το σύμφωνο συμβίωσης ή συγγενείς α΄ και β΄ βαθμού, με την προϋπόθεση ότι για την εργασία τους αυτή δεν υπάγονται υποχρεωτικά στην ασφάλιση άλλου φορέα κύριας ή επικουρικής ασφάλισης.
Τα συγκεκριμένα πρόσωπα υπάγονται στην ασφάλιση του e-ΕΦΚΑ (τ. Ι.Κ.Α.- Ε.Τ.Α.Μ.) υποχρεωτικά αλλά όχι αυτοδίκαια (εάν το επιθυμούν). Αυτό σημαίνει ότι για να αρχίσει και να τελειώσει η ασφαλιστική σχέση των προσώπων αυτών, θα πρέπει και να αναγγέλλεται εγγράφως στον Φορέα η έναρξη και η διακοπή της απασχόλησης από τον εργοδότη ή τον απασχολούμενο. Εάν δεν το επιθυμούν να ασφαλιστούν, δεν προβλέπεται η υποχρεωτική υπαγωγή στην ασφάλιση του e ΕΦΚΑ.
Τα παραπάνω αναφέρονται σε απάντηση του e-ΕΦΚΑ σε σχετική ερώτηση που είχε απευθύνει το ΣΑΤΑ.
Στην απάντησή του, ο e-ΕΦΚΑ συνεχίζει με την παρακάτω ανάλυση επί του θέματος:
«Με βάση τα ανωτέρω αναφερθέντα, σας επιβεβαιώνουμε ότι στην περίπτωση όπου σε ατομική επιχείρηση θα απασχοληθεί πχ σύζυγος/τέκνο/αδερφός, είναι νόμιμη η απασχόλησή, χωρίς να υπάρχει η υποχρέωση ασφάλισης στον e-ΕΦΚΑ, εφόσον αυτό επιλεγεί.
Συγγενείς πρώτου βαθμού εξ αίματος είναι τα παιδιά προς τους γονείς τους και οι γονείς προς τα παιδιά τους. Δευτέρου βαθμού εξ αίματος είναι κατ' ευθεία γραμμή ο παππούς προς τα εγγόνια και εκ πλαγίου τα αδέλφια μεταξύ τους.
Σας επισυνάπτουμε το υπ' αριθμ. Ε40/191/2000 Γενικό Έγγραφο του τ. ΙΚΑ (με τις σχετικές οδηγίες βλ. παρ. Γ) και σας επιβεβαιώνουμε ότι οι ανωτέρω διατάξεις εφαρμόζονται και στις περιπτώσεις που ιδιοκτήτης ή συνιδιοκτήτης ΤΑΞΙ απασχολεί ως οδηγό τα προαναφερόμενα συγγενικά πρόσωπα.
Στην περίπτωση που τα μέρη θα επιλέξουν να ασφαλιστεί ο/η απασχολούμενος/η σύζυγος/συγγενής, τότε υπάρχει η υποχρέωση έγγραφης αναγγελίας στις υπηρεσίες μας και κατά τα γνωστά η ασφαλιστική τακτοποίηση μέσω ΑΠΔ και καταβολής εισφορών, τηρώντας πάντοτε τις ειδικές ρυθμίσεις του σχετικού Κανονισμού Ασφάλισης Μελών Οικογενείας όπου και ορίζεται ότι πρέπει να υπάρχει ασφάλιση υποχρεωτικά για 25 ημέρες τον μήνα, στο σύνολο των κλάδων ασφάλισης μισθωτών και στην περίπτωση οδηγών Ε.Δ.Χ. με ασφαλιστέες αποδοχές της τεκμαρτής κλάσης που ορίζεται κάθε φορά.
Κατά συνέπεια, για την ασφάλιση των προσώπων αυτών θα πρέπει να γίνεται αναγγελία στον Φορέα μας από τον ιδιοκτήτη ή συνιδιοκτήτη του ΤΑΞΙ και υπόχρεος για την καταβολή των εισφορών στην περίπτωση συνιδιοκτησίας είναι μόνο ο συνιδιοκτήτης (συγγενής) για λογαριασμό του οποίου παρέχεται η εργασία και όχι και οι δύο συνιδιοκτήτες».
Προσοχή στις βάρδιες
Σχετικά με τις βάρδιες, ο e-ΕΦΚΑ τονίζει:
«Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή, στο ότι η απασχόληση του συγγενή θα πρέπει να γίνεται αποκλειστικά και μόνο στη βάρδια του συγγενή - συνιδιοκτήτη και να μην επικαλύπτει βάρδιες του έτερου συνιδιοκτήτη του οχήματος. Στις περιπτώσεις που οι συνιδιοκτήτες ΤΑΞΙ έχουν δηλώσει τη βούλησή τους για κοινή επιχειρηματική δράση (απασχόληση από κοινού οδηγού ή οδηγών) και κατά συνέπεια αντιμετωπίζονται ως «κοινωνία», εφόσον απασχολούν τα προαναφερόμενα συγγενικά πρόσωπα, η ασφάλιση των προσώπων αυτών θα αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τις κοινές διατάξεις του τ. ΙΚΑ και όχι με τις διατάξεις συγγενείας του Ν.1759/88.
Επομένως, ο/η σύζυγος/συγγενής μπορεί να επιλέξει να απασχοληθεί ως οδηγός ταξί με πλήρη ασφαλιστική κάλυψη εφόσον το επιθυμεί, με τις διατάξεις συγγενείας του τ. ΙΚΑ».
