Με αφορμή την πυρκαγιά στο Blue Carrier 2, ο εμπειρότατος και γνωστός ασφαλιστής, Γιάννης Σαμολαδάς, απαντά σε μια σειρά ερωτήσεων του ΤΡΟΧΟΙ & ΤΙR, φωτίζοντας με απλά λόγια τις ασφαλιστικές καλύψεις, τις ευθύνες κάθε εμπλεκόμενου και τι πρέπει να κάνει ο ιδιοκτήτης του φορτηγού ή του τρέιλερ που έχει υποστεί ζημιά.
1. Κύριε Σαμολαδά, ποια είναι σήμερα η εικόνα από ασφαλιστικής πλευράς;
Πριν μιλήσουμε για φορτηγά, εμπορεύματα και αποζημιώσεις, πρέπει να πούμε το σημαντικότερο: οι άνθρωποι βγήκαν ασφαλείς από το πλοίο.
Αξίζουν συγχαρητήρια στους ναυτικούς και σε όλους όσοι βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή, αλλά και στη ναυτιλιακή για την άμεση κινητοποίηση στη διαχείριση μιας τόσο σοβαρής κρίσης.
Από εκεί και πέρα, για τα φορτηγά και τα trailer δεν πρέπει να βιαστούμε.
Δεν λέμε «ήταν μέσα, άρα καταστράφηκε». Αλλά ούτε «φαίνεται καλά, άρα δεν έχει τίποτα».
Πρέπει να φτάσουμε στο κάθε συγκεκριμένο όχημα, να γίνει ο κατάλληλος έλεγχος και να καταγραφεί σωστά η πραγματική του κατάσταση.
Πρώτα πραγματικά στοιχεία και έγγραφα. Μετά κάλυψη και ευθύνη.
2. Πάμε στο βασικό ερώτημα του αυτοκινητιστή. Αν έχει καεί ή πάθει σοβαρή ζημιά το φορτηγό ή το trailer μου, ποιος με πληρώνει;
Εγώ θα τον ρωτήσω πρώτα:
«Τι ασφάλιση έχεις κάνει στο δικό σου φορτηγό;»
Γιατί η υποχρεωτική ασφάλιση που έχουμε για να κυκλοφορούμε στον δρόμο δεν σημαίνει ότι έχουμε ασφαλίσει και το ίδιο το φορτηγό μας για φωτιά.
Βγάζουμε λοιπόν το συμβόλαιο και βλέπουμε: υπάρχει κάλυψη πυρκαγιάς ή άλλη σχετική κάλυψη; Ποια είναι η ασφαλισμένη αξία; Υπάρχει απαλλαγή; Τι προβλέπουν οι όροι;
Αν υπάρχει σχετική κάλυψη, κάνουμε αναγγελία στη δική μας ασφαλιστική χωρίς να περιμένουμε πρώτα να αποφασιστεί ποιος φταίει.
Σε μια τέτοια ζημιά μπορεί να υπάρχουν περισσότερες από μία ασφαλιστικές και νομικές διαδρομές. Γι’ αυτό ξεκινάμε πρώτα από τη δική μας ασφάλιση και μετά εξετάζουμε τυχόν δικαιώματα απέναντι σε τρίτους.
3. Αν το φορτηγό δεν έχει καεί και εξωτερικά φαίνεται καλό, μπορεί να ξαναμπεί κατευθείαν στη δουλειά;
Εγώ δεν θα το έκανα χωρίς τον κατάλληλο έλεγχο. Ένα φορτηγό μπορεί να φαίνεται εξωτερικά καλά και να έχει δεχθεί μεγάλη θερμοκρασία, καπνό ή νερό. Και μιλάμε για επαγγελματικό όχημα που αύριο θα ξαναβγεί στον δρόμο φορτωμένο.
Μπορεί να χρειάζονται έλεγχο τα ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά συστήματα, οι καλωδιώσεις, τα ελαστικά, τα φρένα και γενικά ό,τι ενδέχεται να έχει επηρεαστεί. Δεν αρκεί να το κοιτάξουμε απ’ έξω και να πούμε «μια χαρά είναι». Πρώτα ο κατάλληλος τεχνικός έλεγχος και η πραγματογνωμοσύνη όπου χρειάζεται. Μετά αποφασίζεται αν μπορεί να επιστρέψει με ασφάλεια στη δουλειά.
4. Το εμπόρευμα που ήταν μέσα στο trailer καλύπτεται από την ίδια ασφάλιση;
Όχι. Και εδώ γίνεται ίσως η μεγαλύτερη παρεξήγηση στην αγορά. Θέλω να το πούμε πολύ απλά:
Άλλο ασφαλίζω το φορτηγό μου.
Άλλο ασφαλίζω το εμπόρευμά μου.
Και άλλο ασφαλίζω την ευθύνη μου όταν μεταφέρω ξένο εμπόρευμα.
Το φορτηγό και το trailer έχουν τη δική τους ασφάλιση. Ο έμπορος ή ο ιδιοκτήτης του φορτίου μπορεί να ασφαλίσει το εμπόρευμά του με Ασφάλιση Εμπορευμάτων (Cargo Insurance). Και η μεταφορική ασφαλίζει τη δική της ευθύνη με Ασφάλιση Ευθύνης Μεταφορέα (Carrier Liability). Το ένα δεν αντικαθιστά το άλλο.
5. Άρα, αν η μεταφορική λέει «έχω Ασφάλιση Ευθύνης Μεταφορέα», ο πελάτης της δεν πρέπει να θεωρεί ότι είναι ασφαλισμένο και το εμπόρευμά του;
Ακριβώς. Ο έμπορος ασφαλίζει την περιουσία του. Ο μεταφορέας ασφαλίζει την ευθύνη του.
Αν έχω εμπόρευμα αξίας 100.000 ευρώ, δεν πρέπει να σκέφτομαι «δεν πειράζει, είναι ασφαλισμένη η μεταφορική».
Η ασφαλιστική της μεταφορικής θα εξετάσει αν υπάρχει ασφαλισμένη ευθύνη της μεταφορικής, με ποιους όρους και μέχρι ποιο όριο. Η δική μου Ασφάλιση Εμπορευμάτων είναι διαφορετική υπόθεση.
Και αυτό ακριβώς βλέπουμε τώρα στο BLUE CARRIER 2: η ζημιά του εμπορεύματος δεν σημαίνει από μόνη της και ευθύνη του μεταφορέα. Η ζημιά συνέβη κατά τη διάρκεια του θαλάσσιου σκέλους. Πρέπει να εξεταστούν τα πραγματικά περιστατικά, η αιτία, η συγκεκριμένη μεταφορά και το νομικό πλαίσιο.
Ο μεταφορέας λοιπόν δεν λέει ούτε «φταίω» ούτε «δεν φταίω». Δηλώνει το περιστατικό στην ασφαλιστική του και προστατεύει τη θέση του.
6. Αν τελικά βρεθεί ότι η φωτιά ξεκίνησε από συγκεκριμένο φορτηγό, αλλάζει η κατάσταση;
Σίγουρα θα είναι ένα πολύ σημαντικό στοιχείο. Αλλά και πάλι δεν βγάζουμε απόφαση μόνο από αυτό.
Θα πρέπει να βρεθεί γιατί ξεκίνησε η φωτιά. Ήταν βλάβη; Είχε σχέση με το φορτίο; Υπήρξε κάποια πράξη ή παράλειψη; Ποιος είχε την ευθύνη; Όλα αυτά πρέπει να διερευνηθούν και να αποδειχθούν.
Το λέω πολύ απλά:
Δεν κάνουμε δικαστήριο από το τηλέφωνο ή από το Facebook. Πρώτα βρίσκουμε τι πραγματικά συνέβη.
Και μετά εξετάζουμε ποιος μπορεί να έχει ευθύνη και ποιες ασφαλίσεις μπορεί να εμπλέκονται.
7. Ακούμε P&I, ασφαλίσεις πλοίου, Γενική Αβαρία και πολλούς άλλους όρους. Τι πρέπει να ξέρει ο αυτοκινητιστής;
Να μην προσπαθήσει μέσα σε δύο ημέρες να γίνει ναυτασφαλιστής ή δικηγόρος!
Υπάρχουν ειδικές ασφαλίσεις του πλοίου και ειδικοί κανόνες της θαλάσσιας μεταφοράς. Αν χρειαστεί να μπουν στη δική του υπόθεση, υπάρχουν άνθρωποι που είναι ειδικοί σε αυτά.
Ο αυτοκινητιστής σήμερα πρέπει να κάνει τα απλά και σωστά:
Τι είχα μέσα;
Πώς αποδεικνύω ότι ήταν εκεί;
Τι ασφάλιση έχω;
Έκανα αναγγελία;
Έχω κρατήσει όλα τα χαρτιά μου;
Και κάτι ακόμη:
Δεν υπογράφουμε κάτι που δεν καταλαβαίνουμε.
Αν προκύψει ειδικό θέμα θαλάσσιου δικαίου ή Γενικής Αβαρίας (General Average), τότε μπαίνει ο κατάλληλος ειδικός.
8. Το φορτηγό όμως είναι το εργαλείο που βγάζει το ψωμί του αυτοκινητιστή. Αν μείνει δύο μήνες εκτός, τι γίνεται;
Αυτό είναι τεράστιο θέμα.
Ένα φορτηγό δεν είναι ένα ΙΧ που μένει δύο μήνες στο συνεργείο και απλώς μας ταλαιπωρεί. Το φορτηγό είναι παραγωγικό εργαλείο. Βγάζει δρομολόγια. Φέρνει έσοδο. Υπάρχουν οδηγός, δόση ή leasing, ασφάλιστρα, τέλη και πολλά ακόμη έξοδα που συνεχίζουν να τρέχουν. Αν λείψει δύο μήνες, η ζημιά του επαγγελματία δεν είναι μόνο η λαμαρίνα. Μπορεί να χάσει δρομολόγια, να χρειαστεί άλλο όχημα ή να χάσει δουλειά.
Προσοχή όμως: αυτό δεν σημαίνει ότι όλα αυτά αποζημιώνονται αυτόματα από την ασφάλιση του φορτηγού. Πρέπει να εξεταστεί το συγκεκριμένο ασφαλιστήριο και, ξεχωριστά, αν υπάρχει και απέναντι σε ποιον δικαίωμα απαίτησης για πρόσθετες οικονομικές απώλειες.
Για μένα λοιπόν γεννιέται μία ακόμη ερώτηση που πρέπει να κάνουμε πριν από την επόμενη ζημιά: «Αν αύριο χάσω αυτό το φορτηγό για δύο μήνες, η επιχείρησή μου αντέχει;»
9. Αν το φορτηγό ή το trailer είναι leasing ή χρηματοδοτούμενο, τι γίνεται;
Βγάζουμε πάλι τα χαρτιά.
Ποιος είναι ο ιδιοκτήτης; Ποιος το χρησιμοποιεί; Τι λέει η σύμβαση; Ποιος αναφέρεται στο ασφαλιστήριο; Υπάρχει παρακράτηση κυριότητας; Ποιος έχει πραγματικά την οικονομική ζημιά;
Δεν υποθέτουμε ότι επειδή εγώ δουλεύω το φορτηγό, θα εισπράξω αυτομάτως εγώ και την αποζημίωση.
Άλλο ο χρήστης, άλλο ο ιδιοκτήτης και άλλο ποιος δικαιούται την ασφαλιστική αποζημίωση.
10. Αύριο το πρωί, τι πρέπει να έχει κάνει ένας μεταφορέας που είχε όχημα στο BLUE CARRIER 2;
Θέλω ένα απλό ντοσιέ.
Μέσα βάζω:
άδεια κυκλοφορίας,
ασφαλιστήριο,
στοιχεία ιδιοκτησίας ή leasing,
εισιτήριο ή κράτηση του πλοίου,
στοιχεία που αποδεικνύουν ότι το συγκεκριμένο όχημα ήταν εκεί,
τι φορτίο είχε,
σε ποιον ανήκε,
παραστατικά μεταφοράς,
φωτογραφίες και όποια άλλα στοιχεία υπάρχουν.
Μετά ενημερώνω τον ασφαλιστή μου, κάνω τις ασφαλιστικές αναγγελίες που πρέπει και κρατάω την επικοινωνία μου γραπτώς.
Υπάρχει επίσης ειδικό κανάλι επικοινωνίας για το BLUE CARRIER 2 που έχει γνωστοποιήσει η Attica Group, για γνωστοποιήσεις, αιτήματα και σχετικά έγγραφα:
E-mail: bluecarrier2claim@attica-group.com
Τηλέφωνο για διευκρινίσεις: 210 8919900
Και εδώ θέλει μία σημαντική διευκρίνιση:
Η γνωστοποίηση στην Attica και η αναγγελία στη δική μας ασφαλιστική είναι δύο διαφορετικές διαδικασίες και μπορούν να τρέχουν παράλληλα. Το ότι στέλνω στοιχεία στο ειδικό κανάλι της Attica δεν σημαίνει από μόνο του ότι έχει αναγνωριστεί ευθύνη ή εγκριθεί αποζημίωση.
Και κυρίως: Δεν περιμένω να μάθω πρώτα ποιος φταίει για να δηλώσω τη ζημιά μου.
11. Τι σας προβλημάτισε περισσότερο βλέποντας πόσα φορτηγά μπορεί να είχε μια μεταφορική μέσα στο ίδιο πλοίο;
Αυτό ίσως είναι για μένα το μεγαλύτερο ασφαλιστικό μάθημα του BLUE CARRIER 2.
Μέχρι σήμερα μπορεί να ρωτούσαμε έναν πελάτη:
«Πόση αξία έχει το φορτίο που βάζεις σε ένα trailer;»
Τώρα πρέπει να του κάνουμε και δεύτερη ερώτηση:
«Πόσα trailer μπορεί να έχεις ταυτόχρονα πάνω στο ίδιο πλοίο;»
Γιατί άλλο ένα trailer και άλλο πέντε, οκτώ ή δέκα μαζί.
Αυτό στην ασφάλιση το λέμε σώρευση κινδύνου (Accumulation Risk).
Δεν με ενδιαφέρει λοιπόν μόνο αν έχεις καλό όριο για ένα φορτηγό ή ένα φορτίο. Με ενδιαφέρει αν το ασφαλιστικό σου πρόγραμμα αντέχει όταν έρθει η δύσκολη μέρα και επηρεαστούν πολλά μαζί.
12. Τελικά, τι πρέπει να αλλάξει ο αυτοκινητιστής ή η μεταφορική μετά το BLUE CARRIER 2;
Δεν θα του έλεγα «πήγαινε να αγοράσεις αυτό το ασφαλιστικό πακέτο».
Θα του έλεγα κάτι πολύ πιο απλό:
Κάτσε μία ώρα με τον ασφαλιστή σου και εξήγησέ του πώς πραγματικά δουλεύεις.
Τι φορτηγά έχεις και πόσο αξίζουν.
Τι φορτία μεταφέρεις.
Πόση μπορεί να είναι η αξία ενός φορτίου.
Πόσα οχήματα μπορεί να βρίσκονται μαζί στο ίδιο πλοίο.
Αν κάνεις νησιά, Ελλάδα ή εξωτερικό.
Αν μεταφέρεις ψυχόμενα.
Αν χρησιμοποιείς δικά σου ή ξένα trailer.
Και μετά κοιτάξτε μαζί αν οι ασφαλίσεις που έχεις σήμερα ταιριάζουν με αυτή την πραγματική εικόνα.
Γιατί τελικά η ερώτηση δεν είναι:
«Έχω ασφάλεια;»
Η σωστή ερώτηση είναι:
«Τι ακριβώς έχω ασφαλίσει, μέχρι πόσο και τι γίνεται αν έρθει η δύσκολη μέρα;»
Αυτό είναι για μένα το μεγαλύτερο μάθημα από το BLUE CARRIER 2.
Δεν ασφαλίζουμε μόνο το “συνήθως”. Ασφαλίζουμε και τη δύσκολη μέρα.
Και θα προσθέσω κάτι τελευταίο:
Η ασφάλιση θέλει κουβέντα πριν γίνει η ζημιά. Μετά τη ζημιά, απλώς ανακαλύπτουμε αν αυτή η κουβέντα είχε γίνει σωστά.
