Σημαντικές αλλαγές επέρχονται στις Οδικές Μεταφορές με τον καινούργιο νόμο του υπ. Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων.

Απελευθέρωση για τα Ελαφρά Επαγγελματικά, αλλά και για τα ρυμουλκούμενά τους

Απελευθερώνεται το μεταφορικό έργο των ελαφρών επαγγελματικών αυτοκινή­των μέχρι 2.500 kg μικτού βάρους (Ν1), Ιδιωτικής Χρήσεως. Κάθε Ιδιώτης, ακό­μη και ανεπάγγελτος, μπορεί να έχει μια άδεια ΦΙΧ χωρίς να απαιτούνται οι προϋ­ποθέσεις συγκεκριμένης επαγγελματικής δραστηριότητας ή του πραγματοποιούμε­νου τζίρου. Μπορεί επίσης να μεταφέρει περισσότερα των δύο ατόμων π.χ. οδη­γός και δύο επιβάτες, εφόσον το όχημα έχει αυτή τη δυνατότητα από την έγκριση τύπου. Με απλά λόγια, μπορεί ο οποιοσ­δήποτε να αποφασίσει, αν θα αγοράσει ένα επιβατικό αυτοκίνητο ή ένα vanette, δηλαδή ένα ελαφρό βαν, ανάλογα με τις ανάγκες του. Περιορισμοί στη χορήγηση άδειας επαγγελματικού ΦΙΧ μέχρι 2,5 τό­νους δεν υπάρχουν. Επίσης, αναμένεται και η έκδοση σχετικής απόφασης, σύμφω­να με την οποία θα απελευθερώνεται και η έλξη ρυμουλκουμένου μέχρι 750 κιλών μικτού βάρους, από ελαφρά επαγγελματι­κά βαν της κατηγορίας Ν1 (δηλαδή μικτού βάρους μέχρι 3,5 τόνους). Το φορτίο που θα μεταφέρεται με το τρέιλερ δεν θα συν­δέεται κατ’ ανάγκη με την επαγγελματική δραστηριότητα του ιδιοκτήτη του ΦΙΧ αυτο­κινήτου. Σύμφωνα με το σκεπτικό του υπ. ΥπΜεΔι, αυτό γίνεται για τη διευκόλυνση μεγάλης μερίδας του πληθυσμού, οι οποί­οι διαθέτουν και για τις μετακινήσεις τους και για τις μεταφορές τους ένα π.χ. αγρο­τικό, αλλά δεν μπορούν να συντηρούν ταυτόχρονα και ένα επιβατικό αυτοκίνητο προκειμένου να έλξουν μια βάρκα, ένα τρέιλερ, μια μπαγκαζιέρα κ.λπ.

Το θέμα αυτό της απελευθέρωσης των ελαφρών ΦΙΧ, είχε αποκαλύψει το πε­ριοδικό Τ&Τ στο τεύχος του περασμένου Απριλίου, αλλά η κατάθεση του σχετικού νομοσχεδίου πάγωσε, μέχρι να μελετη­θούν και συμπεριληφθούν σε αυτό και άλλες αναγκαίες διατάξεις προκειμένου η ελληνική νομοθεσία να είναι σύμφωνη με την Κοινοτική, ιδιαίτερα σε θέματα εγκρί­σεων τύπου, σε θέματα ηλεκτρικών οχη­μάτων, έλξης ελαφρών ρυμουλκουμένων κ.α.

Επίσης, με τον καινούργιο νόμο μπορούν τώρα να πάρουν έγκριση τύπου και να τα­ξινομηθούν τα φορτηγά της κατηγορίας L7e-C U (βαριά τετράκυκλα) για μεταφο­ρές αποκλειστικά εμπορευμάτων.

Επιπλέον, «ξεκαθαρίζει το τοπίο» με την κατάργηση της κατηγορίας των φορτηγών μέχρι ή πάνω από 4 τόνους (κατηγοριο­ποίηση που δεν υπάρχει στην Κοινοτική νομοθεσία) και την αντικατάστασή της με τη βασική κατηγορία των 3,5 τόνων. Αυτό σημαίνει ότι τα αυτοκίνητα θα είναι πάνω ή κάτω ή ίσα των 3,5 τόνων μέχρι την επό­μενη κατηγορία των 8 τόνων. Πάντως οι υπάρχουσες άδειες που αναφέρονται στην κατηγορία των 4 τόνων εξακολουθούν να ισχύουν.

Ηλεκτρικό: Ως «φορτηγό» μπορεί τώρα να χαρακτηριστεί και το ηλεκτρικό όχημα μεταφοράς εμπορευμάτων με μάζα κενού οχήματος (απόβαρο) μέχρι ή ίσο με 500 κιλά, μη συμπεριλαμβανομένου του βά­ρους των μπαταριών και εφόσον η μέγιστη ισχύς του κινητήρα δεν ξεπερνά τα 15 kW στην περίπτωση οχημάτων για τη μεταφο­ρά εμπορευμάτων.

Αναγραφή του κόστους των διοδίων και είσπραξή τους, πλέον των κομίστρων

Με τον καινούργιο νόμο, καταργείται κά­θε περιορισμός επί των κομίστρων μετα­φορικών επιχειρήσεων. Τα κόμιστρα συμ­φωνούνται ελεύθερα μεταξύ μεταφορέα και πελάτη. Αυτή η συμφωνία έχει πλέον χαρακτήρα μίσθωσης έργου και εφαρμό­ζονται οι διατάξεις των άρθρων 97 μέχρι 107 του Εμπορικού Νόμου. Το καταβαλ­λόμενο αντίτιμο πιστοποιείται με διακριτό παραστατικό και καλύπτει τις πάσης φύ­σεως εύλογες δαπάνες για τη λειτουργία και συντήρηση του Φορτηγού Δημόσιας Χρήσης (Φ.Δ.Χ.) οχήματος και επιπλέον εύλογο ποσό για την απόσβεση του δε­σμευμένου κεφαλαίου του ιδιοκτήτη του Φ.Δ.Χ. οχήματος, πέραν ευλόγου κέρδους. Το κόστος των διοδίων των πάσης φύσεως αυτοκινητοδρόμων που απαιτείται για την συγκεκριμένη διαδρομή θα καταβάλλεται υποχρεωτικά πλέον των συμφωνημένων κομίστρων από αυτόν που έχει την υπο­χρέωση πληρωμής του κομίστρου και θα αναγράφονται χωριστά στο παραστατικό πληρωμής των κομίστρων.

Η παραπάνω ρύθμιση, της ξεχωριστής καταβολής των διοδίων, αποτελούσε αί­τημα των μεταφορέων, ιδιαίτερα μετά τις τελευταίες αυξήσεις των διοδίων, τις οποί­ες δεν μπορούσαν να μετακυλήσουν στον πελάτη. Οι αυτοκινητιστές θεωρούν ότι η αναγραφή του κόστους των διοδίων και η αποσύνδεσή του από το κόμιστρο θα βοη­θήσει στη βελτίωση των κομίστρων και σε κάθε περίπτωση, θα μπορούν να απαιτούν από τον πελάτη την καταβολή – τουλάχι­στον – των διοδίων με μετρητά.

Γνωρίζουμε όλοι, ότι οι περισσότεροι Μεταφορείς, δουλεύοντας με χαμηλό κό­μιστρο και με πίστωση, αδυνατούν να κα­λύψουν το κόστος των διοδίων και των πε­τρελαίων, με αποτέλεσμα να ακολουθούν παράπλευρες οδούς για την αποφυγή του­λάχιστον των διοδίων, αφού δεν μπορούν να γλιτώσουν το κόστος του καυσίμου.

Αλλά, επίσης πολύ καλά γνωρίζουμε, ότι οι ίδιοι οι Μεταφορείς δεν επιδεικνύ­ουν συνέπεια προς το δικό τους συμφέρον, ρίχνοντας τις τιμές των κομίστρων εξαι­τίας του μεταξύ τους ανταγωνισμού που τείνει να αφανίσει την τάξη των μεμονω­μένων και μικρομεσαίων αυτοκινητιστών. Επομένως είναι ένα στοίχημα γι’ αυτούς το κατά πόσο θα καταφέρουν να αξιοποιή­σουν αυτό το πλεονέκτημα της ξεχωριστής, δηλαδή, αναγραφής των διοδίων.

Ωράρια Οδήγησης – Ανάπαυσης Οδηγών

Επέρχεται πλήρης εναρμόνιση με το ισχύον Κοινοτικό δίκαιο ειδικά για τους οδηγούς οχημάτων Διεθνών Μεταφορών. Τα πρόστιμα, για όσους τυχόν δεν γνωρί­ζουν, είναι εξοντωτικά.

Υποχρεωτικό parking φορτηγών

Με τον καινούργιο νόμο, οι υπουργοί Υπ.Με.Δι. και Δημόσιας Τάξης μπορούν να επιβάλλουν περιορισμούς «στην κίνηση φορτηγών αυτοκινήτων στο οδικό δίκτυο της χώρας και να καθορίζεται η προσωρινή κίνησή τους σε χώρους στάθμευσης».

Αυτό σημαίνει ότι σε ειδικές περιπτώσεις μεγάλου κυκλοφοριακού φόρτου, ατυχή­ματος στο δρόμο, διαχείρισης κυκλοφο­ρίας για την ασφάλεια εντός σηράγγων, οι αρχές θα υποχρεώνουν τα φορτηγά να παραμείνουν σε χώρους στάθμευσης, κάτι που συμβαίνει και στο εξωτερικό, ειδικά πριν από μεγάλα τούνελ. Αυτό που δεν γνωρίζουμε είναι, αν έχει γίνει πρόβλεψη δημιουργίας τέτοιων χώρων υποχρεωτι­κής στάθμευσης, οι οποίο χώροι θα διαθέ­τουν μια σχετική υποδομή.

Κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και ωράρια τροφοδοσίας θα ορίζονται με αποφάσεις των Δήμων

Μέτρα που αφορούν στη ρύθμιση της κυκλοφορίας, όπως στον καθορισμό των μονόδρομων, ποδηλατοδρόμων και κατευθύνσεων της κυκλοφορίας, στην προτεραιότητα οδών, στην αλλαγή της διατομής του οδοστρώματος ή της οδού, στην εγκατάσταση και λειτουργία φωτει­νής σηματοδότησης, στον προσδιορισμό και τη λειτουργία των χώρων στάθμευσης οχημάτων σε κοινόχρηστους χώρους και γενικά στον καθορισμό χώρων στάθμευσης και στην επιβολή περιορισμών ή απαγορεύσεων κυκλοφορίας ή στάθμευσης, λαμβάνο­νται με αποφάσεις του Περιφερειακού ή Δημοτικού Συμβουλίου στο οδικό δίκτυο αρμοδιότητάς τους, με βάση μελέτες που έχουν εκπονηθεί από, ή για λογαριασμό των αρμοδίων Τεχνικών Υπηρεσιών τους. Οι αποφάσεις αυτές εγκρίνονται από τον Γενικό Γραμματέα της Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Αυτή η ρύθμιση, με βάση την εμπειρία μας, προμηνύει νέα ευρύτερη δίωξη των φορτηγών από τους Δήμους, αφού είναι γνωστό, ότι τα Δημοτικά Συμβούλια, προ­κειμένου να ικανοποιούν αιτήματα των δημοτών τους προβαίνουν στην εύκολη λύση της τοποθέτησης απαγορευτικών στάθμευσης ή εισόδου σε δρόμους των φορτηγών. Αρκεί το τηλεφώνημα ενός «επώνυμου» δημότη και την άλλη μέρα το συνεργείο βγαίνει για το στήσιμο των απα­γορευτικών σημάτων.

Στην αρμοδιότητα επίσης των Δήμων, περνάνε και τα ωράρια τροφοδοσίας των καταστημάτων από τα φορτηγά με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Οι δήμοι θέλουν οι τροφοδο­σίες να γίνονται νύχτα ή μέχρι τις 7 το πρωί, οι οδηγοί απαιτούν (και δίκαια) αμοιβή νυ­χτερινής εργασίας, το κόστος μεταφοράς σχεδόν διπλασιάζεται, αυτό μετακυλίεται στα προϊόντα και όλοι μαζί μετά διαμαρ­τύρονται ότι το μεταφορικό κόστος στην Ελλάδα είναι υψηλό.

Μακρύτερες οι Αυτοκινητάμαξες

Επιτέλους, νομιμοποιήθηκε το επιπλέον μήκος στις αυτοκινητάμαξες, όπως ισχύ­ει στις περισσότερες Κοινοτικές χώρες. Έτσι, με τον καινούργιο νόμο, προεκτείνο­νται μπροστά κατά 50 και πίσω κατά 150 εκατοστά. Συγκεκριμένα, στο άρθρο 48 αναφέρεται ότι για τους οδικούς συρμούς μεταφοράς οχημάτων, επιτρέπεται η με­ταφορά οχημάτων που προεξέχουν από το εμπρόσθιο τμήμα του συρμού μέχρι 50 εκατοστά του μέτρου και από το πίσω τμή­μα του συρμού μέχρι 150 εκατοστά του μέ­τρου. Οι προεξοχές αυτές μετρούνται από το απώτερο σταθερό τμήμα του αμαξώμα­τος του συρμού μπροστά ή πίσω μέχρι του απώτερου σημείου του πρώτου ή τελευ­ταίου οχήματος που αποτελούν μέρος του φορτίου αντίστοιχα.

Κάποια από τα οχήματα που αποτελούν το φορτίο μπορούν να στηρίζονται σε εκτει­νόμενες φορητές κατασκευές που προεξέ­χουν του αμαξώματος και δεν λαμβάνονται υπόψη κατά τη μέτρηση των διαστάσεων, χωρίς να επιτρέπεται αυτές οι κατασκευές να εξέχουν και του φορτίου.

Μικτά Κλιμάκια Παραμεθόριων Περιοχών

Με άλλη αναμενόμενη απόφαση θα ανατεθεί η σύσταση Μικτών Κλιμακίων Ελέγχου Δήμων Παραμεθόριων Περιοχών (ΜΚΕ-ΔΠΠ) σε Δήμους παραμεθορίων περιοχών για τον έλεγχο των οχημάτων αλλοδαπών και ελληνικών. Τα έσοδα από την είσπραξη των προστίμων που επιβάλ­λουν τα ΜΚΕ-ΔΠΠ αποτελούν έσοδα των

Δήμων και οι αμοιβές των προσώπων που μετέχουν σε αυτά βαρύνουν τον προϋπο­λογισμό των οικείων δήμων. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Εσωτερικών και Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων ρυθμίζονται τα θέματα σχε­τικά με τη συγκρότηση, τη σύνθεση, την τοπική αρμοδιότητα ελέγχου, τη σύμφωνη με τις κείμενες διατάξεις αποζημίωση των μελών τους και κάθε άλλο θέμα σχετικά με τη λειτουργία τους.»

Εξάλλου, ο έλεγχος της εφαρμογής της κείμενης νομοθεσίας για την κυκλοφορία των ελληνικών και αλλοδαπών φορτηγών οχημάτων ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης και τις διενεργούμενες με αυτά μεταφορές και των λεωφορείων ελληνικών και αλ­λοδαπών ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης, καθώς και η επιβολή των διοικητικών κυ­ρώσεων για τις παραβάσεις των υποχρεώ­σεων που προβλέπονται στις υπουργικές αποφάσεις που εκδίδονται, ανατίθεται στις ακόλουθες αρχές, στο πλαίσιο της αρμοδι­ότητάς τους:

α) στη Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων,

β) στο Σώμα Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος (ΣΔΟΕ),

γ) στις Λιμενικές και Τελωνειακές Αρχές,

δ) στις Αστυνομικές Αρχές,

ε) στα Μικτά Κλιμάκια Ελέγχου,

στ) στα Μικτά Κλιμάκια Ελέγχου Δήμων Παραμεθόριων Περιοχών.»

Ρυθμίσεις επί άλλων συναφών θεμάτων

Επίσης, με τον καινούριο νόμο ρυθμί­ζονται πολλά συναφή θέματα, όπως συ­νεργείων, ΚΤΕΟ, συστάσεως Επιτροπών, Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, καθώς και τα νέα πρόστιμα για παραβάσεις φορτη­γών και λεωφορείων κ.α.

Σημείωση: Οι ρυθμίσεις του νέου νόμου για τις Επιβατικές Μεταφορές και τα Λεωφορεία δημοσιεύονται στην ενότητα «Πούλμαν & Λεωφορεία»