Κατατέθηκε προς ψήφιση στη Βουλή το νομοσχέδιο για τα υδατοδρόμια στο οποίο περιλαμβάνονται σημαντικές διατάξεις που στοχεύουν στην ανανέωση των στόλων φορτηγών και λεωφορείων, στην απελευθέρωση των ρυμουλκούμενων κ.α.

Επιγραμματικά, επαναλαμβάνουμε τις κυριότερες αλλαγές που επέρχονται για τα φορτηγά:

  1. Οι άδειες κυκλοφορίας Φ.Δ.Χ. χορηγούνται αποκλειστικά για φορτηγά τα οποία εμπίπτουν στην κατηγορία εκπομπών EURO V ή μεταγενέστερων οδηγιών, όπως καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών. Δεν επιτρέπεται η αντικατάσταση των φορτηγών με άλλα φορτηγά οποιουδήποτε μικτού βάρους. Επιτρέπεται η διάσπαση συρμού ή αρθρωτού οχήματος και η προσάρτηση απεριόριστου αριθμού ανεξαρτήτων ρυμουλκουμένων, χωρίς καταβολή επιπλέον εισφοράς.

  2. Εάν η εταιρεία διαθέτει επαρκείς και κατάλληλους χώρους στάθμευσης των οχημάτων και αποθηκευτικές εγκαταστάσεις για τη φύλαξη και συντήρησή τους, μπορεί στις εγκαταστάσεις αυτές να διατηρεί δεξαμενές αποθήκευσης καυσίμων αποκλειστικά για τον εφοδιασμό των ιδιόκτητων ή μισθωμένων φορτηγών αυτοκινήτων.

  3. Επίσης, διευκολύνεται η απόδειξη της οικονομικής επιφάνειας με νέους όρους, όπως οι ετήσιοι λογαριασμοί της μεταφορικής επιχείρησης ή ακόμα και με ασφαλιστική κάλυψη.

Το ύψος της οικονομικής επιφάνειας για την έκδοση της άδειας άσκησης επαγγέλματος οδικού μεταφορέα εμπορευμάτων για κάθε μεταφορέα, ανεξαρτήτως της ημερομηνίας εισόδου του στο επάγγελμα και του τύπου της μεταφορικής επιχείρησης, ορίζεται στο ποσό των εννέα χιλιάδων ευρώ (9.000 €), όταν χρησιμοποιείται μόνο ένα όχημα και πέντε χιλιάδων ευρώ (5.000 €) για κάθε επιπλέον χρησιμοποιούμενο όχημα. Το ύψος της οικονομικής επιφάνειας αποδεικνύεται με έναν από τους ακόλουθους τρόπους ή με συνδυασμό αυτών, κατ' επιλογήν της επιχείρησης:

(α) με βεβαίωση τραπεζικού υπολοίπου στο όνομα της μεταφορικής επιχείρησης σε μια ή περισσότερες τράπεζες που είναι εγκατεστημένες και λειτουργούν νόμιμα σε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η βεβαίωση πρέπει να έχει εκδοθεί μέχρι μία (1) εβδομάδα πριν από την υποβολή της αίτησης για έκδοση άδειας άσκησης επαγγέλματος και σε αυτήν εμφανίζονται τα στοιχεία της μεταφορικής επιχείρησης και τραπεζικό υπόλοιπο τουλάχιστον ίσο με τα παραπάνω ποσά.

(β) με εγγυητική επιστολή τράπεζας, η οποία είναι εγκατεστημένη και λειτουργεί νόμιμα σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή με γραμμάτιο παρακαταθήκης του Ταμείου παρακαταθηκών και Δανείων για ποσό ίσο τουλάχιστον με τα παραπάνω ποσά ή

(γ) με τους ετήσιους λογαριασμούς της μεταφορικής επιχείρησης επικυρωμένους από ελεγκτή ή από δεόντως διαπιστευμένο πρόσωπο, από τους οποίους προκύπτει ότι η μεταφορική επιχείρηση κάθε χρόνο διαθέτει κεφάλαιο και αποθεματικά τουλάχιστον ίσο με τα ποσά του πρώτου εδαφίου ή

(δ) με ασφάλιση επαγγελματικής ευθύνης από επιχείρηση ιδιωτικής ασφάλισης που δραστηριοποιείται νόμιμα στην Ελλάδα και που παρέχει ασφαλιστική κάλυψη στην επιχείρηση για ποσό τουλάχιστον ίσο με τα παραπάνω ποσά.

4. Σε άλλο άρθρο του νομοσχεδίου για τη μεταβίβαση και ανάκληση αδειών Φ.Δ.Χ. που εκδόθηκαν πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3887/2010, ορίζεται ότι:

(α) Φ.Δ.Χ. αυτοκίνητα κάθε κατηγορίας που κυκλοφόρησαν πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3887/2010, επιτρέπεται να μεταβιβάζονται δια πράξεως εν ζωή ή με κληρονομικό δικαίωμα με την άδειά τους σε όλες τις μεταφορικές επιχειρήσεις, οι οποίες πληρούν τις διατάξεις του Κανονισμού 1071/2009.

(β) Το δικαίωμα κυκλοφορίας Φ.Δ.Χ. που χορηγήθηκε πριν την έναρξη ισχύος του ν.3887/2010 δεν ανακαλείται για μόνο το λόγο ότι το όχημα έπαυσε να κυκλοφορεί από οποιαδήποτε αιτία. Η αντικατάσταση Φ.Δ.Χ. αυτοκινήτου, που κυκλοφόρησε πριν από την έναρξη ισχύος του ν.3887/2010 κατόπιν αποχαρακτηρισμού επιτρέπεται οποτεδήποτε, εκτός και αν ειδικές διατάξεις ορίζουν προθεσμία για την αντικατάσταση.

Μισθώσεις ανάριθμων φορτηγών, Λεωφορείων και ρυμουλκούμενων ως δημόσιας χρήσης

Οχήματα κατηγορίας Μ1, Μ2, Μ3 (δηλαδή επιβατικά μέχρι 8+1 θέσεις και λεωφορεία άνω των 9 θέσεων), Ν1, Ν2, Ν3 (δηλαδή φορτηγά μέχρι 3,5 τόνους και άνω των 3,5 τόνων), καθώς και ρυμουλκούμενα οχήματα Ο2, Ο3, Ο4, δηλαδή όλα τα άνω των 750 kg που έχουν εισαχθεί στην Ελλάδα, τα οποία δεν διαθέτουν στοιχεία κυκλοφορίας (ανάριθμα), μπορούν να εκμισθώνονται από τον ιδιοκτήτη τους και να τίθενται σε  κυκλοφορία ως δημοσίας χρήσης στο όνομα του μισθωτή.

Για τη μίσθωση καταρτίζεται συμφωνητικό που περιέχει τουλάχιστον: τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μισθωτή, τη χρονική διάρκεια της μίσθωσης, τα στοιχεία του οχήματος (είδος και κατηγορία οχήματος, μάρκα, εμπορική ονομασία, αριθμό πλαισίου οχήματος). Η μίσθωση αφορά όχημα κατηγορίας EUROV, EURO 5 ή μεταγενέστερων οδηγιών. Η μίσθωση επιτρέπεται εφόσον:

(α) ο μισθωτής έχει δικαίωμα θέσης του οχήματος σε κυκλοφορία ως δημοσίας χρήσης,

(β) προκειμένου για όχημα κατηγορίας Ν1, Ν2, και Ν3, ο μισθωτής έχει ήδη θέσει σε κυκλοφορία στο όνομά του τουλάχιστον ένα φορτηγό δημοσίας χρήσης με άλλο τρόπο πλην της μίσθωσης,

(γ) προκειμένου για όχημα κατηγορίας 02, Ο3 και Ο4, ο μισθωτής έχει ήδη θέσει σε κυκλοφορία στο όνομά του τουλάχιστον ένα μηχανοκίνητο όχημα δημοσίας χρήσης.

Το μισθωμένο όχημα κατά τη διάρκεια της μίσθωσης βρίσκεται στην αποκλειστική διάθεση του μισθωτή. Η χρονική διάρκεια της μίσθωσης δεν μπορεί να είναι μικρότερη των δύο (2) ετών. Το συμφωνητικό γνωστοποιείται στις φορολογικές αρχές κατά την κείμενη νομοθεσία.

Φορτηγά Ιδιωτικής Χρήσεως

Για τη χορήγηση αδειών κυκλοφορίας Φορτηγών Ιδιωτικής Χρήσης παύουν να ισχύουν οι περιορισμοί που συναρτούσαν το τονάζ των ΦΙΧ με τον ετήσιο τζίρο της επιχείρησης. Ορίζεται μόνο εφάπαξ εισφορά υπέρ του δημοσίου για τα ελαφρά οχήματα από 235 μέχρι 410 ευρώ. Διατηρείται, επίσης, η διάταξη με την οποία επιτρέπεται η χορήγηση μιας μόνο άδειας κυκλοφορίας Φορτηγού αυτοκινήτου οχήματος Ιδιωτικής Χρήσης μικτού βάρους μέχρι 4.000 χιλιόγραμμων σε μεταφορικές επιχειρήσεις και σε γραφεία και πρακτορεία μεταφορών για τη μεταφορά αποκλειστικά και μόνο υλικών συσκευασίας που ανήκουν σε αυτές και τα οποία πρέπει να αναγράφονται στη χορηγούμενη άδεια κυκλοφορίας.

Επιδοτήσεις για αγορά/ λεωφορείων ΚΤΕΛ

Το αδιάθετο υπόλοιπο πιστώσεων, έως το ύψος του ποσού των σαράντα πέντε εκατομμυρίων ευρώ (45.000.000 €) από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, διατίθεται από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, κατά προτεραιότητα, για την ικανοποίηση των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί από 1.1.2016 ή θα υποβληθούν μέχρι 31.12.2021, για την ενίσχυση επενδύσεων για την αντικατάσταση αστικών και υπεραστικών λεωφορείων κυριότητας των Κ.Τ.Ε.Λ. Α. Ε. ή των μετόχων αυτών και ακόμα για:

  • την κατασκευή, επέκταση και εκσυγχρονισμό κτιριακών, ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων σταθμών και πρακτορείων άφιξης και αναχώρησης λεωφορείων υπεραστικών συγκοινωνιών και σταθμών στέγασης, επισκευής και συντήρησης των αστικών και υπεραστικών λεωφορείων,
  • τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου των υπό (α) εγκαταστάσεων και την αγορά του αναγκαίου εξοπλισμού διακίνησης υλικών,
  • την αγορά και εγκατάσταση καινούργιων σύγχρονων συστημάτων αυτοματοποίησης διαδικασιών και μηχανοργάνωσης, συμπεριλαμβανομένου του αναγκαίου λογισμικού.

Ειδικότερα, για την αντικατάσταση των αστικών και υπεραστικών λεωφορείων των ΚΤΕΛ, το ποσό της ενίσχυσης έχει ως εξής:

  • Τριάντα τοις εκατό (30%) της τιμής κτήσης αυτών, αν είναι καινούργια ή ηλικίας μέχρις ενός έτους από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου, χωρίς να έχουν κυκλοφορήσει.
  • Δέκα τοις εκατό (10%) της τιμής κτήσης αυτών, αν είναι μεταχειρισμένα και έχουν συμπληρώσει μέχρι πέντε έτη από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου.
  • Σε περιπτώσεις συνένωσης δύο ή περισσότερων Κ.Τ.Ε.Λ., ενός ή περισσοτέρων νομών ή Κ.Τ.Ε.Λ. και δημοτικής επιχείρησης, εφόσον συμμετέχουν στη συνένωση αυτή όλα τα Κ.Τ.Ε.Λ. του νομού ή των νομών ή της μεμονωμένης νήσου ή τουλάχιστον όλα τα υπεραστικά Κ.Τ.Ε.Λ., το ποσοστό της ενίσχυσης για την αγορά καινούργιων λεωφορείων ανέρχεται σε 35% και για την αγορά μεταχειρισμένων λεωφορείων σε 15%.

Πρόσθετα κίνητρα: Αν τα λεωφορεία είναι καινούργια ή ηλικίας μέχρις ενός έτους από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου, χωρίς να έχουν κυκλοφορήσει, καλύπτεται από τον ειδικό λογαριασμό των ΚΤΕΛ έως το 10% της τιμής κτήσης αυτών. Αν η αντικατάσταση λεωφορείων υπάγεται στην περίπτωση της συνένωσης δύο ή περισσότερων ΚΤΕΛ, τότε από τον ειδικό λογαριασμό του άρθρου 13 καλύπτεται έως το 15% της τιμής κτήσης αυτών. Για τα Κ.Τ.Ε.Λ. μεμονωμένων νήσων, όταν δεν συντρέχει περίπτωση συνένωσης, το παραπάνω ποσοστό ανέρχεται σε 15% της τιμής κτήσης αυτών.

Αν είναι μεταχειρισμένα και έχουν συμπληρώσει μέχρι πέντε έτη από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου, καλύπτεται από τον ως άνω λογαριασμό έως το 5% της τιμής κτήσης αυτών.

Απαλλαγή τελών: Τέλος, ορίζεται πως κάθε αστικό ή υπεραστικό λεωφορείο που τίθεται για πρώτη φορά σε κυκλοφορία σε αντικατάσταση κυκλοφορούντος λεωφορείου και είναι καινούργιο ή μεταχειρισμένο ηλικίας έως πέντε ετών από του έτους κατασκευής του πλαισίου, απαλλάσσεται των τελών κυκλοφορίας επί μια τριετία από το έτος ταξινόμησής του, του έτους αυτού συμπεριλαμβανομένου.

Αστικά με Leasing

Το ενδεχόμενο της προμήθειας καινούριων αστικών λεωφορείων με χρηματοδοτική μίσθωση (leasing) εξετάζει το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, προκειμένου να καλύψει προσωρινά και για συγκεκριμένο διάστημα τις ανάγκες των αστικών συγκοινωνιών Αθήνας και Θεσσαλονίκης.

Και αυτό, γιατί θα χρειαστεί αρκετός ακόμη χρόνος μέχρι την προμήθεια των καινούριων λεωφορείων που θα πραγματοποιηθεί με διεθνή διαγωνισμό.

Όπως έγινε γνωστό, οι υπηρεσίες του υπουργείου δεν είναι ακόμη έτοιμες για την προκήρυξη του διαγωνισμού και ενδεχομένως να απαιτηθεί ακόμη ένας μήνας μέχρι την ανάρτησή του σε διαβούλευση και στη συνέχεια την προκήρυξή του με περιθώριο τουλάχιστον τριών μηνών για την καταλυτική ημερομηνία υποβολής προσφορών.

Ωστόσο, το υπ. Μεταφορών φαίνεται να λαμβάνει υπόψη και τυχόν καθυστερήσεις λόγω ενστάσεων και το χρονικό περιθώριο που θα πρέπει να έχει ο (οι) προμηθευτής (-ες) μέχρι την παράδοση της πρώτης «παρτίδας» των λεωφορείων που εκτιμάται ότι θα κυμαίνεται στον έναν περίπου χρόνο.

Να προσθέσουμε, ότι μεγάλο μέρος των υπό προμήθεια λεωφορείων θα είναι ηλεκτρικά, είναι, όμως, γνωστό ότι οι κατασκευάστριες εταιρείες έχουν κατακλυστεί από παραγγελίες ηλεκτρικών λεωφορείων, καθώς η μια μετά την άλλη οι πόλεις της Ευρώπης υιοθετούν την ηλεκτροκίνηση για τις αστικές τους συγκοινωνίες.

Επομένως, η προμήθεια με leasing λεωφορείων θα ήταν μια λύση, όμως εξαρτάται από το κόστος που μια τέτοια ενέργεια συνεπάγεται και αν υπάρχουν προμηθευτές να ανταποκριθούν.