Το νέο Transit Custom μαζί με την έκδοση plug-in hybrid (Phev) περιλαμβάνονται στα πρώτα μοντέλα που παρουσιάστηκαν στο πλαίσιο της στρατηγικής εξηλεκτρισμού της γκάμας Ford για την Ευρώπη. Στη διάρκεια της παγκόσμιας οδηγικής πρεμιέρας του ανανεωμένου μεγάλου Transit γνωστού ως «Transit των 2 τόνων» στη Σουηδία οδηγήσαμε και την έκδοση παραγωγής του Transit Custom plug-in hybrid, μία από τις πιο εξελιγμένες προτάσεις ελαφρού επαγγελματικού παραγωγής που έχουν παρουσιαστεί ποτέ, και αξίζει μιας πιο λεπτομερούς προσέγγισης του μοναδικού τεχνολογικού του βάθους.

Βενζινοκινητήρας σε van 3,4 τόνων

Η plug-in διάταξη είναι γνωστή από τα επιβατικά, στα LCV όμως, δεν είχε δοκιμαστεί ποτέ. Το νέο Transit Custom plug-in hybrid δεν είναι απλά το μοναδικό υβριδικό μεσαίο van της αγοράς, αλλά και το πρώτο με συνδυασμό βενζινοκινητήρα και μπαταριών σε παγκόσμιο επίπεδο, ενώ η απόφαση και μόνο της Ford να τοποθετήσει τον λιλιπούτειο τρικύλινδρο Ecoboost των 1.000 κυβικών εκατοστών σε όχημα μικτού βάρους 3,4 τόνων αρκεί για να σε κάνει να το προσέξεις. Η γραμμή μετάδοσης κίνησης αποτελείται από ένα 1000άρη βενζινοκινητήρα, ένα ηλεκτρικό μοτέρ και τη μπαταρία που είναι τοποθετημένη κάτω από το δάπεδο.

Συνδυάζει λοιπόν δυνατότητες κίνησης σε αποστάσεις έως και 56 χιλιόμετρα αποκλειστικά με τις μπαταρίες, και κατά συνέπεια με μηδενικές εκπομπές ρύπων, και συνδυαστικά, με τον (range extender) βενζινοκινητήρα, η αυτονομία φτάνει (και ξεπερνάει όπως διαπιστώσαμε) τα 500 χιλιόμετρα. Η τυποποιημένη μέση κατανάλωση κατά NEDC είναι στα μόλις 2,7 λίτρα ανά 100 χιλιόμετρα, και οι εκπομπές CO2 εξαιρετικά χαμηλές στα μόλις 60 γρ./ χλμ. Είναι προφανές ότι, για να επιτύχει ο οδηγός τέτοιες τιμές, απαιτούνται συχνές φορτίσεις.

Το νέο Transit Custom Plug-In Hybrid χρησιμοποιεί μία σειριακή υβριδική διάταξη, στην οποία οι εμπρός τροχοί κινούνται από τον ηλεκτροκινητήρα και όχι από τον κινητήρα εσωτερικής καύσης. Η αερόψυκτη μπαταρία είναι τοποθετημένη κάτω από το δάπεδο της καμπίνας επιβατών, ώστε να διατηρείται ο ωφέλιμος όγκος στην «κλούβα» που προσφέρει το Transit Custom με τον δίλιτρο ντίζελ EcoBlue. Αυτό όντως συμβαίνει, με 6,0 κυβικά μέτρα ωφέλιμο όγκο (ωφέλιμο φορτίο 1.130 κιλά), αλλά πρέπει να αναφέρουμε, ότι για να διατηρηθούν τα οφέλη σε εκμετάλλευση, το μικτό έχει «ανέβει» στους 3,4 τόνους (από 2,8).

Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι η αρχιτεκτονική της γραμμής μετάδοσης κίνησης. Σε μια πρωτιά για plug-in υβριδικό όχημα, οι εμπρός τροχοί του Transit Custom Plug-In Hybrid κινούνται αποκλειστικά μέσω ηλεκτροκινητήρα/γεννήτριας με ενέργεια που αποθηκεύεται σε μία μπαταρία ιόντων λιθίου 13,6 kWh, ενώ ο γνωστός 1.000άρης βενζινοκινητήρας EcoBoost της Ford λειτουργεί ως range extender, σε συνεργασία με το σύστημα ανάκτησης της ενέργειας κατά την πέδηση, το οποίο υποστηρίζεται από το μοτέρ για επαναφόρτιση της μπαταρίας. Σκοπός είναι, το όχημα να μπορεί να κινηθεί για (έως και) 56 χιλιόμετρα αποκλειστικά με ηλεκτρική ενέργεια. Μέσω μιας υποδοχής φόρτισης στον εμπρός προφυλακτήρα, το Tourneo Custom Plug-In Hybrid μπορεί να φορτίζεται από μία οικιακή, ηλεκτρική πρίζα 240-volt 10-amp και να επιτυγχάνει πλήρη φόρτιση σε 4,3 ώρες. Σε πρίζα 240-volt 16-amp ή 32-amp, η πλήρης φόρτιση ολοκληρώνεται σε 2,7 ώρες. Σίγουρα αποδεκτοί χρόνοι φόρτισης, καθώς είναι ξεκάθαρο πως για να επιτυγχάνεις τη μέγιστη αποδοτικότητα, θα πρέπει να ξεκινάς τη δουλειά με τη μπαταρία στο 100% της φόρτισης. Σύντομα θα διατίθεται και σύστημα φόρτισης εργαλείων από τη μπαταρία του οχήματος.

Στον δρόμο

Παρά την ενημέρωση που είχαμε από τους μηχανικούς της Ford, η σκέψη πως 1000 κυβικά είναι λίγα για μεσαίο van, δε λέει να σε αφήσει, μέχρι να ξεκινήσεις τη δοκιμή. Αρχίζοντας από το εσωτερικό, δεν υφίσταται καμία διαφορά σε σχέση με το συμβατικό Transit Custom. Το plug-in υβριδικό είναι εξίσου καλοφτιαγμένο και μοντέρνο, με άνετα καθίσματα και πολλούς και άκρως εκμεταλλεύσιμους χώρους αποθήκευσης μικροαντικειμένων.

Οι διαφορές ωστόσο στην οδήγηση γίνονται αντιληπτές ήδη από τη στιγμή που εκκινείς –προφανώς, με τη μπαταρία φορτισμένη καθώς δεν ακούγεται το παραμικρό και τα ηλεκτρονικά που δίνουν εντολή να ξεκινήσεις αποκλειστικά με τη χρήση της ηλεκτρικής γραμμής μετάδοσης κίνησης. Στις διασταυρώσεις και τις ροτόντες γύρω από το αεροδρόμιο της Στοκχόλμης, το Ford, με φορτίο στην κλούβα, «αρπάζει» γρήγορα και σε καμία περίπτωση δεν ανησυχείς για πιθανή έλλειψη ισχύος που θα σε «κρεμάσει» στην κίνηση της πόλης. Παράλληλα, είναι εντυπωσιακά πολιτισμένο και ήσυχο, υπερτερώντας έναντι των συμβατικών μοντέλων.

Προτού βγούμε στην επαρχιακή οδό, κάνουμε μια νοητή επανάληψη των όσων μας είπαν οι μηχανικοί του κατασκευαστή για τις διαφορετικές επιλογές αλλά μέχρι να καταλάβουμε το τι ακριβώς κάνει το αυτοκίνητο, επιλέγουμε την πλήρως αυτόματη λειτουργία «EV Auto» ώστε τα ηλεκτρονικά να αποφασίζουν μόνα τους πώς και πότε θα χρησιμοποιούν εναλλάξ ηλεκτρική ενέργεια ή βενζίνη. Όσο αρχίζουμε να κινούμαστε πιο γρήγορα, τόσο το υβριδικό δείχνει τις αρετές του. Είναι τουλάχιστον το ίδιο σβέλτο με τα συμβατικά ντίζελ Transit Custom, και το εμπρός μέρος «βιδωμένο» στην άσφαλτο. Το αυτόματο σασμάν δουλεύει εξαιρετικά, και πρέπει να είσαι απόλυτα συγκεντρωμένος για να αντιληφθείς τις όποιες διαφορές. Αυτό που εμείς σημειώσαμε είναι η αίσθηση πως ο Ecoboost στροφάρει ανεξάρτητα από τους τροχούς του εμπρός άξονα. Και δεν είναι μόνο αίσθηση. Οι εμπρός τροχοί του Custom PHEV παίρνουν κίνηση από το ηλεκτρικό μοτέρ, με τον μικρούλη βενζινοκινητήρα να λειτουργεί, περίπου, ως γεννήτρια.

Αυτή η επιλογή σύμφωνα με τον υπεύθυνο εξέλιξης του οχήματος είναι ο καλύτερος συμβιβασμός ανάμεσα στην αυξημένη κατανάλωση ενός βενζινοκινητήρα, και τη μειωμένη αυτονομία ενός αμιγώς ηλεκτρικού αυτοκινήτου. Αν υπάρχει κάποιο σημείο κριτικής είναι η κάπως ξερή απόσβεση της ανάρτησης όταν περνάς πάνω από ράμπες στην πόλη, αλλά αυτό είναι ένα τίμημα που το δέχεσαι καθώς είναι δεδομένο πως το απόβαρο είναι αυξημένο. Την ίδια στιγμή αποζημιώνεσαι πάντως, από το νέο ηλεκτροϋδραυλικό σύστημα διεύθυνσης που, όντας «κοφτερό» και ακριβές σε αίσθηση, είναι σχεδόν απολαυστικό.

Όταν η στάθμη της μπαταρίας είναι χαμηλή, ή τα φορτία επιτάσσουν την ενεργοποίηση του βενζινοκινητήρα, τον ακούς να έρχεται στη ζωή, με ένα σχεδόν ανεπαίσθητο θόρυβο, χωρίς άγαρμπη και θορυβώδη εμπλοκή, δείγμα της εξαιρετικής ηχομόνωσης. Όλα τα παραπάνω μπορεί να ακούγονται περίπλοκα, και να σε κάνουν να αναρωτιέσαι για την πιθανή πολυπλοκότητα οδήγησης του Ford, αλλά κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Μετά από πολύωρη οδήγηση σε αστικό περιβάλλον, στην εθνική οδό και στις εξοχές στα περίχωρα της Στοκχόλμης, σε καμία στιγμή δεν αισθανθήκαμε άβολα, ή ότι έπρεπε να προσαρμοστούμε στα χούγια μιας περίεργης κατασκευής.

Είναι εντυπωσιακό πόσο ώριμο είναι το υβριδικό Custom, χωρίς θέματα νεότητας, ή παραξενιές. Η εξοικείωση είναι γρήγορη, και το άγχος της αυτονομίας των ηλεκτρικών οχημάτων, εδώ απλά δεν υφίσταται. Ο μοναχικός δρόμος που επέλεξε η Ford καθώς κανείς άλλος κατασκευαστής δεν έχει παρουσιάσει υβριδικό plug-in van, κάτι μας λέει πως είναι και ο ορθός. Όπως και να το δει κανείς, η περιορισμένη αυτονομία των αμιγώς ηλεκτρικών LCV είναι ανασταλτικός παράγοντας που οι πελάτες δεν δείχνουν πρόθυμοι να αγνοήσουν. Αντίθετα με το plug-in hybrid, όσο έχεις καύσιμο στο ρεζερβουάρ, συνεχίζεις να δουλεύεις χωρίς να κοιτάς έντρομος τη στάθμη φόρτισης της μπαταρίας.

Κόστος, ελληνική αγορά

Το Transit Custom PHEV είναι διαθέσιμο για παραγγελία άμεσα, και σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουμε από την ελληνική Ford, η εκτιμώμενη επιβάρυνση στην τιμή το plug-in Custom και Tourneo Custom θα ανέρχεται στις 12.000 ευρώ (προ φόρων) επιπλέον, σε σχέση με τα συμβατικά πετρελαιοκίνητα μοντέλα.

Αυτό είναι ένα υπολoγίσιμο κόστος συγκρινόμενο με το ντίζελ Custom, αλλά στον αντίποδα, παίρνεις το πιο εξελιγμένο LCV της παγκόσμιας αγοράς και μια κινητή διαφήμιση της επιχείρησής σου, συν τα όποια περιβαλλοντικά μπόνους θα υπάρξουν.

Τα στελέχη της ελληνικής Ford μας ενημέρωσαν, ότι όπως είναι το σύνηθες, τα οχήματα που προορίζονται για την ελληνική αγορά θα φέρουν πολύ υψηλό επίπεδο στάνταρ εξοπλισμού, κάτι που αποτελεί πρακτική της εταιρείας εδώ και χρόνια. Η οκταετής εγγύηση (ή 160.000 χιλιόμετρα) για τη μπαταρία που προσφέρει η Ford εξασφαλίζει την ξενοιασιά του πελάτη. Περισσότερα θα αναφέρουμε σε άλλο κείμενο με την παρουσίαση της επιβατικής έκδοσης, η οποία δυνητικά, μπορεί να είναι ενδιαφέρουσα για χρήση shuttle από VIP τουριστικές επιχειρήσεις.